صفحه اصلی > حسگرهای مقاومتی گاز و بینی الکترونیکی: ساختار، تئوری عملکرد و فن آوری ساخت
.: حسگرهای مقاومتی گاز و بینی الکترونیکی: ساختار، تئوری عملکرد و فن آوری ساخت

عنوان کارگاه: حسگرهای مقاومتی گاز و بینی الکترونیکی: ساختار، تئوری عملکرد و فن آوری ساخت

 

تعداد ساعت کارگاه: 8 ساعت

4 ساعت ارائه ­ی تئوری و 4 ساعت به صورت عملی؛ شرکت ­کنندگان می­توانند انتخاب کنند که تنها در قسمت تئوری حضور یابند یا اینکه در هر دو قسمت شرکت کنند.

 

ارائه دهنده مسئول: پروفسور فرامرز حسین­ بابایی (استاد دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی، دانشکده مهندسی برق، آزمایشگاه خواص الکترونیکی مواد)

 

ارائه دهندگان همکار:

مهندس سعید معصومی (دانشجوی دکتری مهندسی برق در دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی، آزمایشگاه خواص الکترونیکی مواد)

مهندس محسن غارسی (کارشناس ارشد مهندسی برق از دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی و دستیار پژوهشی در آزمایشگاه خواص الکترونیکی مواد)

 

چکیده کارگاه:

 

ایران بالاترین سرانه­ ی استفاده از گاز شهری را داراست. متأسفانه هنوز استانداردهای مربوط به پایش پیوسته­ ی گاز در محیط ­های مسکونی و صنعتی رعایت نمی­ شود و اتفاقات ناگوار مربوط به گازگرفتگی به امری عادی بدل شده است. آشنایی مهندسین کشور با ساختار حسگرهای گاز، سازوکار حسگری در آن­ها، تکنولوژی ساخت آن­ها، پارامترهای کیفی آن­ها و روش­های استفاده از آن­ها حائز اهمیت است. آزمایشگاه خواص الکترونیکی مواد (EML) در دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی، اولین واحدی است که در ایران به پژوهش روی حسگرهای مقاومتی گاز پرداخته است و کارگاه حاضر نیز توسط پژوهشگران این واحد ارائه می­شود. این کارگاه متشکل از دو قسمت است:

هدف قسمت اول، آشنا ساختن شرکت­ کنندگان با زمینه­ های پشتوانه­ ی فن­ آوری ساخت و استفاده از حسگرهای گاز است. این قسمت به گونه­ ای طراحی شده است که علاوه بر بیان اصول اولیه ­ی حسگرهای گاز، حاضرین را با مباحث پژوهشی روز و نیازهای آتی در خصوص حسگری گاز با حساسیت انتخابی و شامه­ ی مصنوعی آشنا سازد. سعی شده است که حتی­ الامکان از ورود به مباحث ریاضی پرهیز شود؛ نیاز در این خصوص با ارائه ­ی مراجع مناسب مرتفع می­ گردد. زمینه ­های پوشش داده شده عبارتند از:

1- انتقال بار الکتریکی در نیمه­ هادی­ های اکسیدی

2- ساختار حسگرهای مقاومتی گاز

3- سازوکار حسگری در حسگرهای مقاومتی گاز

4- پارامترهای کیفی حسگرهای گاز

5- حسگرهای مقاومتی گاز بر اساس مواد آلی

6- روش­های ساخت و تست

7- بینی الکترونیکی، اصول کارکرد و انواع

8- روش­های تست بینی الکترونیکی

هدف قسمت دوم، آشنایی عملی شرکت­ کنندگان با کار آزمایشگاهی روی حسگرهای گاز مقاومتی است. این قسمت از کارگاه به صورت ارائه­ ی آزمایشگاهی در EML صورت می­ گیرد. ارائه به گونه­ ای طراحی شده است که عملیات اصلی ساخت و تست آزمایشگاهی یک حسگر مقاومتی گاز از جنس SnO2 را پوشش دهد. علاوه بر مشاهده­ ی عملی فن­ آوری ساخت، سعی می­شود که اهمیت پارامترهای اصلی هر یک از فرآیندها و نحوه­ ی کنترل آن­ها حین کار عملی مورد سؤال و جواب قرار گیرد. شرکت ­کنندگان با عملیات آزمایشگاهی زیر مستقیماً آشنا می­ گردند:

1- انتخاب و برش لیزری زیرپایه

2- نشانش لایه ­ای از اکسید قلع به روش اسپری پایرولیز

3- ایجاد اتصالات طلا به روش لایه ­نشانی تبخیر حرارتی

4- اتصال سیم طلا به اتصالات

5- ساخت ریزگرم­کن

6- مونتاژ حسگر مقاومتی گاز

7- ایجاد محیط مناسب تست

8- ثبت پاسخ ­های حسگر در شرایط مختلف

9- ارائه عملکرد یک بینی الکترونیکی